RSS | FACEBOOK | NLA
ԼՐԱՀՈՍ | ԳԼԽԱՎՈՐ | ՄՇԱԿՈՒՅԹ | ԸՆՏՐԱՆԻ | ՈՐՈՆՈՒՄ | ԱՐԽԻՎ | ԹԵՄԱ | ՀԵՂԻՆԱԿՆԵՐ


«ԱԶԳ» ՇԱԲԱԹԱԹԵՐԹԻ ԸՆԹԵՐՑՈՂՆԵՐԻՆ: Մայիսի 28-ի տոնի առիթով արձակուրդի մեջ գտնվելու պատճառով «Տիգրան Մեծ» տպագրատունը հինգշաբթի օրը չաշխատեց։ Հետեւաբար թերթի հերթական համարը բացառաբար լույս կտեսնի շաբաթ առավոտյան։ Ընթերցողներին սպասում է բովանդակալից համար, որտեղ հաճելի ընթերցանության համար իրենց նյութերը կառաջարկեն Երվանդ Ազատյանը, Անահիտ Հովսեփյանը, Նաիր Յանը, Արեւիկ Քեշիշյանը, Հակոբ Ծուլիկյանը, Արծվի Բախչինյանը, Սուրեն Սարգսյանը, Արմեն Մանվելյանը, Մանուկ Արամյանը, Ռաֆիկ Հովհաննիսյանը, Հակոբ Միքայելյանը, Գեւորգ Գյուլումյանը, Հակոբ Ավետիքյանը եւ ուրիշներ՝ գլխավորությամբ Սուքիաս Թորոսյան-Toto-ի։

ԼՐԱՀՈՍ    |    «ԱԶԳ»-Ի ՎԵՐՋԻՆ ՀԱՄԱՐԸ
#020, 2014-07-11 > #021, 2014-07-18 > #022, 2014-07-25 > #023, 2014-08-01 > #024, 2014-08-22

«ԱԶԳ» ՕՐԱԹԵՐԹ #22, 25-07-2014



Տեղադրվել է` 2014-07-24 22:56:21 (GMT +04:00)


Ընթերցված է` 2174, Տպվել է` 16, Ուղարկվել է էլ.փոստով` 9

ՊԱՏՐԱՆՔՆԵՐԻՑ ՀՐԱԺԱՐՎԵԼՈՒ ԺԱՄԱՆԱԿԸ

ՄԱՐԻԵՏԱ ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ

Վերջին ամիսները Հայաստանի համար կարելի է բնութագրել որպես պատրանքներից հրաժարվելու ամիսներ: Այն, ինչ պարզ ու անդառնալի էր թվում առաջ, վերջին ամիսներին մեկ առ մեկ կասկածի տակ է դրվում, նշանակություն փոխում, պահանջների վերաձեւակերպում պարտադրում: Օրինակ` ավելի վաղ հնարավոր չէր, որ Ադրբեջանին զինելու Ռուսաստանի գործելակեպի առիթով երկրի ղեկավարները բարձրաձայն մտահոգություն արտահայտեին, հիմա դա տեղի է ունենում` երկրի նախագահը, վարչապետն այդպիսի մտքեր են հայտնում, նրանց երկրորդում են այլ ղեկավար մարդիկ: Իսկ մի քանի ամիս առաջ դա հնարավոր չէր: Հանրահավաքները, բողոքի ցույցերը աստիճանաբար նվազեցին, թեեւ չեն նվազել, միգուցե ավելացել են դրանք ծնող պատճառները: Իսկ մի քանի ամիս առաջ ուղղակի լարվածության բազմաթիվ կետեր կային Հայաստանում: Թվարկումը կարելի է շարունակել: Այսինքն` երեւում է հայ հանրությունն ազատագրվում է տարբեր պատրանքներից, չնայած դեռ պարզ չէ, թե ի՞նչն է լցնելու պատրանքներից ազատված դաշտը:

Գալով փոքրիկ ժամանակի` մեկ շաբաթյա կտրվածքի, ապա անցնող շաբաթ եւս պատրանքաթափ լինելու առիթներ կային:

Շաբաթվա թեժ թեման ծագումով արցախցի մեծահարուստ եւ բարերար Լեւոն Հայրապետյանի կալանավորումն էր Մոսկվայում: Մարդիկ մոլորվել են ենթադրությունների ծովում` ո՞վ է պատվիրատուն, ինչո՞ւ գրավի դիմաց չեն փոխում վատառողջ գործարարի խափանման միջոցը (նախորդ օրն արդեն Հայրապետյանին մեղադրանք է առաջադրվել), ինչու են նրա կալանման շուրջ տարբեր վարկածներ նետվել մեդիա, անգամ` երբ գործարարը Արցախից եւ Հայաստանից է Մոսկվա մեկնել, իսկ շրջանառվում է Մոնակոյից Մոսկվա մեկնելու տարբերակը: Լեւոն Հայրապետյանի ընկերներից շատերը հակված են ադրբեջանական պատվերի առկայությամբ պայմանավորել կատարվածը, ուրիշները, չնայած Լեւոն Հայրապետյանի գրասենյակի խնդրանքին` այդպես չվարվել, քաղաքական պատվեր են տեսնում (ընդ որում` եւ ռուսական, եւ հայկական ենթատեքստերով), երրորդները համակցում են այս բոլորը` եւ Հայաստանին բան հասկացնելու, եւ ավելի մութ ու հեռահար նպատակներ հետապնդելու առումով: Կան եւ այնպիսիք, որ ամեն ինչ կապում են գործարարի ունեցվածքը յուրացնելու ամենատրիվիալ վարկածի հետ` Խոդորկովսկու, Բերեզովսկու հետ այդ ամենը տեղի էր ունենում, չէ՞, ինչու պիտի նույն բանը չանեն ծագումով ոչ ռուս մի այլ միլիարդատիրոջ հետ:

Ամեն դեպքում` Հայաստանի պաշտոնական շրջանակները լուռ են, ընդդիմությունը հանրահավաքներ չի կազմակերպում Արցախին եւ Հայաստանին օգնած բարերարի եւ ԱՄՆ-ի քաղաքացուն ի պաշտպանություն: Լռում է ծագումով ղարաբաղցի Ռոբերտ Քոչարյանը, մի երկու օր առաջ այսպես կոչված «հրատապ» հարցազրույց տված Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի խոսքում ոչ մի բառ չկար այդ հրատապ թեմայի վերաբերյալ, խոսում են այնպիսի մարդիկ, ինչպիսին Ազնավուրն է կամ Կոմանդոսը: Եւ ԼՂՀ ԱԺ խնբակցությունները, չնայած ամռան հանգստին, հայտարարությամբ են հանդես եկել, ուր ասվում է, որ նախաքննական մարմինն առանց ձգձգելու պետք է փոխի խափանման միջոցը` նկատի առնելով գործարարի առողջական ծանր վիճակը:

Սրան զուգահեռ` հետաքրքրական է, որ «Ռուսաստանն իրավունք չուներ զենք վաճառել Ադրբեջանին» եզրույթը, որի մեկնարկը տվել էր Հայաստանի նախագահը ամերիկյան մայրցամաքում` Արգենտինայում, անցնող շաբաթվա ընթացքում շարունակություն ունեցավ Հայաստանի վարչապետի, Հանրային խորհրդի նաախագահ Վազգեն Մանուկյանի եւ այլոց մակարդակով: Հիմա եթե այդ տեսակետից նայե՞նք Արցախում ռազմական ուսումնարանի ֆինանսավորումն ապահովող Լեւոն Հայրապետյանի կալանմանը... միգուցե, իսկապես, հայ-ռուսական հարաբերություններում այս պահին մի թեթեւ սառնություն է սպրրդել: Վազգեն Մանուկյանն ասել էր` եթե պաշտոնական Մոսկվան շարունակի զենք մատակարարել Բաքվին, դա կնշանակի, որ Ռուսաստանի հետ Հայաստանի դաշնակցային հարաբերությունները կեղծ են (բա), քանի որ զենքի վաճառքն ուղիղ ճանապարհ է դեպի պատերազմ: Մանավանդ` Ռուսաստանը որպես Մինսկի խմբի համանախագահ երկիր պարտավոր է կանխել պատերազմը, մինչդեռ զենք վաճառելով Ադրբեջանին` նրան դրդում է պատերազմի:

Արտաքին ֆոնում տեղի ունեցող տարբեր իրադարձությունների, Եվրասիական միությանը Հայաստանի անդամակցության ժամկետների ձգձգման, հայ-ադրբեջանական սահմանի համարյա ամենօրյա լարվածության համապատկերում համարյա աննկատ անցավ վարչապետի հարյուր օրը: Հետաքրքրական է, որ ԶԼՄ-ներից մեկի դիտարկմամբ` բողոքի ցույցերի նվազման առումով ենթադրության լուսանցք է թողնվում, որ դրանք կազմակերպում էր հենց նա` այն ժամանակ ԱԺ նախագահ Հովիկ Աբրահամյանը, քանի դեռ վարչապետ չէր: Է, «կրնա ըլլալ», ինչպես սփյուռքահայերն են ասում, ու ընդհանրապես` էլ ոչ ոք կարծես իշխանափոխություն չի էլ ուզում հիմա: Իսկ երեսպաշտ չլինելու դեպքում` փաստորեն կարելի է նաեւ դիտարկել, որ իշխանափոխություն եղել է, ԲՀԿ-ն եկել է իշխանության, ի դեմս ՀՀԿ-ական Հովիկ Աբրահամյանի: Չէ՞ որ Հայաստանում մեծ հաշվով քաղաքականություն չկա, այլ միայն ընտանեկան, օլիգարխիական կապեր: Կամ` իշխանափոխության սկզբի քայլ է տեղի ունեցել` հետո ամրապնդելու ռեսուրսով: Հիշո՞ւմ եք` երբ Անդրանիկ Մարգարյանը դարձավ վարչապետ, ոչ մեկի հավատը չէր գալիս, որ նա մնալու է, ու նրան անընդհատ «փոխում» էին: Մեր կարծիքով` նույնը, անկախ նրանից, թե հասարակության ինտելեկտուալ մասն ի՞նչ է մտածում այդ մասին, նաեւ Հովիկ Աբրահամյանի դեպքում կարող է կրկնվել, նրան այլեւս փոխել չի լինի, նա ամուր կառչելու սովորություն ունի, եթե, իհարկե, նա չհավակնի նախագահ դառնալ:

Սակայն կա մի «բայց»: Այժմ Հայաստանի ներքին գործընթացներն ամենեւին էլ ներքին իրողություններից չեն կախված, այլ` միայն ու միայն արտաքին ֆոնից, որտեղ համարյա ամեն օր բան է փոխվելու: Եթե լինեն այնպիսի պրոցեսներ, որոնք քարը քարին չթողնեն Հայաստանի այսօրվա ներքին տրամաբանության կառույցում, առկա բոլոր նախադեպերին ու թվացյալ երկարաժամկետ դասավորումներին վերջ կտրվի: Բանն այն է, որ այս` երրորդ տարբերակին ոչ մեր քաղաքական դաշտն է պատրաստ, ոչ էլ մեծ հաշվով հանրությունը: Իսկ Հովիկ Աբրահամյանի առումով չենք կարծում, որ հանրությունը մեծ սպասումներ ուներ, եթե սպասումներ չկան, գնահատականներ էլ չկան ուրեմն, դրանով է պայմանավորված վարչապետի հարյուր օրվա աննկատությունը: Բացի այդ` իշխանության ֆորմատին այլ չափումներով են մոտենում հիմա. օրինակ` Պարույր Հայրիկյանը նամակով պահանջել է նախագահի հրաժարականը` ենթատեքստում արտաքին վատ զարգացումները եւ հրաժարականով իրավիճակ փոխելու տարբերակ մատնանշելով:

Վերադառնալով Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի «հրատապ» հարցազրույցին, նշենք, որ այնտեղ որեւէ հրատապ հարցի վերաբերյալ էական պատասխան չկա:

Եվրասիական միությանը Հայաստանի անդամակցության ձգձգման պատճառն ուղղակի Տեր-Պետրոսյանը Հայաստանում է փնտրում, որտեղ դեռ չեն գտել հայ-ղարաբաղյան սահմանին մաքսակետ տեղադրելու հարցի լուծումը: Ու վերջ, ոչինչ հրատապ, ոչ մի նոր առաջարկ կամ գնահատական, որի առիթով խորհողներն արդեն համոզվում են, որ նախկին եւ նախկինացող նախագահներին հարկ է որոնել բոլորովին նոր, ստերեոտիպերով չմտածող ու գուցե երիտասարդ փոխարինողներ:

Պետության մտահոգություններին զուգահեռ ուժգնությամբ անցած շաբաթ կրկին հասարակությանն ալեկոծեց մի դեպք, որն իմ նախկին գործընկեր Վարդ Սիմոնյանը եւ ուրիշներ դիպուկորեն անվանեցին «Հարսնաքարի սինդրոմ»: Չորս անձից կազմված մարզված մսացուները ծեծելով սպանել են նախկին ազատամարտիկ, «Սուրմալու» ջոկատից հիսունհինգամյա Վարդան Թումանյանին: Ինչ- որ Գեւորգ Սարգսյան` Ջունգլ մականունով, նրա հայրը, եւս երկու վարձու ջարդարար, սովորական վեճից որոշ ժամանակ անց նպատակադրված գնացել եւ ծեծելով կյանքից զրկել են մարդուն: Ուզում ես հարցնել` սա պետությո՞ւն է, այստեղ ոստիկանություն կա՞, այստեղ որեւէ մեկը կարո՞ղ է բան կանխել:

Ուզում ես ասել` նման դեպքերն էլ հո արտաքին հարաբերություններ չե՞ն, որ կախված են մեծ պետություններից եւ միայն մեր ձեռքում չէ, որ արագ կարգավորենք: Լավ, էս երկրում ե՞րբ պիտի էդ ծեծող մեքենաներին, նրանց ծնողներին, նրանց ընտանիքի անդամներին էնպիսի դեղին քարտ ցույց տան, որ դրանք ընդհանրապես սսկվեն, ընդհանրապես չհամարձակվեն քթի ծայրը ցույց տալ: Դրա համար ընդամենը հարկավոր է անաչառ դատ ու դատաստան, անկախ նրանից, թե ո՞ւմ շրջապատից են տականքները, ո՞վ է նրանց հովանավորը (արդեն շրջանառվում են, թե ում շրջապատի կրիմինալն են սովորաբար վարձու ծեծողներ «աշխատող» այդ մարդիկ, եւ այն, որ տեղի ունեցողն ուզում են մեկ հոգու վրա բարդել` մյուսներին ազատելով պատասխանատվությունից), դեռ մի բան էլ հովանավորներին պետք է դատափետում հասնի, որ նման բաներ չկրկնվեն:

Դե իսկ շաբաթն ուրիշ շատ պատրանքների երեսն էր կիսաբաց անում` աշնան թեժության կանխատեսման առումով բոլորովին նոր իրողություններ բացելով, որոնց մասին դեռ կխոսենք: Ավելացնենք միայն, որ մտնում ենք շատ հազվադեպ մի օգոստոս, որի ընթացքում ուրբաթ, շաբաթ եւ կիրակի օրերը հնգական են, դա մեկ էլ եղել է 823 տարի առաջ, ու այս համընկնումը միստիկները միշտ կապում են բազմաթիվ նոր տեսակի ու որակի իրադարձությունների զուգորդման հետ:

 
 

«ԱԶԳ» ՕՐԱԹԵՐԹ #22, 25-07-2014

Հայկական էկեկտրոնային գրքերի և աուդիոգրքերի ամենամեծ թվային գրադարան

ԱԶԳ-Ը ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ Է ԳՐԱՀՐԱՏԱՐԱԿՉԱԿԱՆ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

ԱԶԴԱԳԻՐ

ՄԵԿ ՏԱՐԻ ԱՌԱՋ