RSS | FACEBOOK | NLA
ԼՐԱՀՈՍ | ԳԼԽԱՎՈՐ | ՄՇԱԿՈՒՅԹ | ԸՆՏՐԱՆԻ | ՈՐՈՆՈՒՄ | ԱՐԽԻՎ | ԹԵՄԱ | ՀԵՂԻՆԱԿՆԵՐ


«ԱԶԳ» ՇԱԲԱԹԱԹԵՐԹԻ ԸՆԹԵՐՑՈՂՆԵՐԻՆ. Սիրելի «ԱԶԳ»ականներ, այս օրերի համար ոչ անսպասելի հանգամանքների պատճառով, «ԱԶԳ» շաբաթաթերթի հունիսի 5-ի համարի նյութերը հրապարակվում են վաղը՝ 6 հունիսի առավոտից սովորական՝ azg.am ԼՐԱՀՈՍ հպման տակ, եւ, միաժամանակ, azgonline.am մեր կայքէջերում։ Գումարած թերթում լույս տեսած նյութերի հրապարակվում են նաեւ այլ հոդվածներ ու մեկ հարցազրույց, որոնք տեղի սղության պատճառով դուրս են մնացել թերթի էջերից։ Ապավինում ենք ընթերցողների ներողամտությանը՝ կամքից անկախ պատճառներով պատահած ուշացման համար։ Խմբագրություն

ԼՐԱՀՈՍ    |    «ԱԶԳ»-Ի ՎԵՐՋԻՆ ՀԱՄԱՐԸ
#025, 2017-06-30 > #026, 2017-07-07 > #027, 2017-07-14 > #028, 2017-07-21 > #029, 2017-07-28

«ԱԶԳ» ՕՐԱԹԵՐԹ #27, 14-07-2017



ՏԱՐԱԾԱՇՐՋԱՆ

Տեղադրվել է` 2017-07-14 21:29:18 (GMT +04:00)


Ընթերցված է` 14152, Տպվել է` 399, Ուղարկվել է էլ.փոստով` 0

ԲԱՔՎԻ ՈՒ ԵՐԵՎԱՆԻ ՄԻՋԵՎ ՀԱՐԿԱՎՈՐ Է ՍՏԵՂԾԵԼ ԱՆԿՈՆՖԼԻԿՏ ԳՈՏԻ

Պ. Ք.

Կարծում է պատմաբան Ս. Տարասովը

Ռուսաստանցի հայտնի պատմաբան, Անդրովկասի եւ Մերձավոր Արեւելքի գծով փորձագետ Ստանիսլավ Տարասովը ՌԴ ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովայի հայտարարությունը վկայակոչելով «Ռեգնում» գործակալության կայքում նշում է, թե արցախա-ադրբեջանական հակամարտության գոտում ծագած հերթական լարվածության մեղավորների բացահայտումը դժվարին գործ է: Ցավոք, զոհեր կան երկու կողմերում: Զախարովան հակամարտ կողմերին կոչ է արել հանդես բերել զսպվածություն եւ ջանքեր գործադրել իրադրությունը կայունացնելու նպատակով: Ռուսաստանը պաշտպանում է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի դիրքորոշումը, որտեղ ընդգծվում է բռնությունը դադարեցնելու եւ բանակցությունները վերսկսելու անհրաժեշտությունը:

Սակայն հակամարտող կողմերի Շփման գծի երկայնքով մշտական ռազմական բախումների գոյությունը ցույց է տալիս, որ տվյալ գործընթացը ունի քողարկված պատճառներ եւ շարժառիթներ: Այդպես եղավ 2016թ. ապրիլյան պատերազմի ժամանակ: Ըստ Տարասովի, որոշ նշաններից երեւում է, որ այդպես է նաեւ հիմա: Ապրիլյան պատերազմից հետո ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի միջնորդությամբ մշակվեցին եւ ընդունվեցին Վիեննայի եւ Սանկտ Պետերբուրգի համաձայնագրերը, որոնցով նախատեսվում է տարածաշրջան բերել միջազգային դիտորդներ եւ ստեղծել մշտադիտարկման համակարգ: Այդ առաջարկությունների ընդունման դեպքում համաշխարհային ընկերակցությունը կկարողանար ի հայտ բերել հակամարտություն նախաձեռնողներին: Երեւանն ընդունեց այդ առաջարկությունները, իսկ Բաքուն հրաժարվեցՙ պնդելով, թե դա իբր սառեցնում է հակամարտությունը: Այդ պատճառով հիմա, երբ Ադրբեջանը միակողմանիորեն դիմում է միջազգային հանրությանը եւ կոչ է անում բացահայտել նախահարձակին, նրա պնդումները վստահություն չեն ներշնչում:

Ինչ վերաբերում է ներկա իրավիճակին, այն ունի որոշակի առանձնահատկություններ: Բանն այն է, որ նախօրեին տարածաշրջանում եղել էին ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները, որոնք հակամարտող կողմերի հետ քննարկել էին նոր տվյալներ: Ռուսական եւ այլ դիվանագիտական շրջանակներում լուրեր էին պտտվում, թե նախատեսվում է փոխել բանակցությունների ձեւաչափըՙ դրանցում ընդգրկելով նաեւ Ստեփանակերտը: Այնուհետեւ հայտնվեցին հաղորդումներ այն մաին, թե Ավստրիայի Մաուերբախ քաղաքում հուլիսի 11-ին հանդիպելու են Հայաստանի եւ Ադրբեջանի արտգործնախարարները: Եթե միջադեպի ընթացքում հակամարտող կողմերից մեկը հայտարարեր երկխոսությունից հրաժարվելու մասին, ապա կարգավորման դիվանագիտական գործընթացը, ըստ երեւույթին, ավելորդ կդառնար:

Սակայն Հայաստանի արտգործնախարար Էդվարդ Նալբանդյանը հայտարարեց, որ իր երկիրը երբեք չի հրաժարվել ինչպես բարձր մակարդակի, այնպես էլ նախարարների հանդիպումներից: Այնուհետեւ Ադրբեջանի ԱԳՆ մամլո քարտուղար Հիքմեթ Հաջիեւը ընդգծեց, որ Բաքուն եւս մտադիր չէ հրաժարվել ԱՀ եւ ՀՀ արտգործնախարարների առաջիկա հանդիպումից: Նա միաժամանակ մանրամասնեց, որ նախքան վերջնական պատասխան տալը տվյալ հարցը պետք է մանրակրկիտ ուսումնասիրության ենթարկվի: Նրա խոսքերով, Ադրբեջանը բանակցություններին մասնակցում է ոչ թե ձեւականորեն, այլ ձգտում է բովանդակալից խոսակցության: Այս կապակցությամբ «Ռեգնում» գործակալությունը նշում է, որ բովանդակալից խոսակցությունը ենթադրում է նոր պայմանների ստեղծմանը վերաբերող նոր բանակցությունների անցկացում: Սկզբունքորեն դրանք հնարավոր են, եթե ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի միջնորդությամբ հակամարտող կողմերը որոշեն փոխել բանակցությունների ձեւաչափըՙ դրանցում ընդգրկելով Ստեփանակերտի ներկայացուցչի: Սակայն նման պայմանավորվածություն դեռեւս գոյություն չունի, ուստի բանակցությունները հիմնվում են Մադրիդյան համաձայնությունների եւ այլ փաստաթղթերի վրա:

Ուստի ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները ս.թ. հուլիսի 4-ին շփման գծի վրա տեղի ունեցած միջադեպը գնահատում են իբրեւ սադրանք, որը կարող է սպառնալ ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորմանն ուղղված ջանքերին եւ սպառնալիքի տակ դնել բանակցությունները: «Կողմերին հիշեցնում ենք Ժնեւի միջազգագրով իրենց ստանձնած պարտավորությունները, որոնք ենթադրում են հրաժարում հնարավոր զոհերի հանգեցնող գործողություններից», ասվում է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի հայտարարության մեջ: Կողմերին կոչ է արվում ձեռնպահ մնալ լարվածության հետագա սրումից եւ անշեղորեն հետեւել 1994-1995թթ. հրադադարի համաձայնագրերին:

Ադրբեջանը նախընտրում է վկայակոչել ՄԱԿ-ի ԱԽ ընդունած չորս բանաձեւերը, այլ ոչ թե 1994-1995թթ. համաձայնագրերը, որոնք ամրագրում են Ղարաբաղյան պատերազմում իր կրած պարտությունը, ինչպես նաեւ պարունակում են Ստեփանակերտի ստորագրությունը: Սակայն տվյալ դեպքում Ադրբեջանի դիվանագիտական ջանքերը ձախողվել են թեպետեւ Ադրբեջանը Բաքվի սցենարով առաջընթացի բացակայության համար պարբերաբար քննադատում է ոչ թե իր ղեկավարությանը, այլ Մինսկի խմբի համանախագահներին: Ընդսմին սահմանային բախումների ծագման համար ամբաստանում է Երեւանի դիվանագիտությանը, մինչդեռ դա Բաքվի մասնակցությամբ անցկացված (թեպետեւ նրա կողմից չստորագված) Վիեննայի եւ Սանկտ Պետերբուրգի համաձայնագրերի արդյունքն է: Նման համատեքստում նաեւ ակնհայտ է, որ 2016թ. ապրիլյան պատերազմը իբրեւ սեփական հաղթանակ բնութագրող Բաքուն չկարողացավ ամրագրել այն որպես արտաքին քաղաքական ձեռքբերում:

Տարածաշրջանի ապակայունացման վտանգը մեծ է, եւ կարող է ամեն ինչ զարգանալ անսպասելի սցենարով, կարծում է Ստանիսլավ Տարասովը: Եթե ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները առաջարկեն օգտագործլ Ուկրաինայի, թերեւս նաեւ Սիրիայի հակամարտության կարգավորման փորձը, ապա կխոսեն Բաքվի ու Երեւանի միջեւ անկոնֆլիկտ գոտու ստեղծման անհրաժեշտության մասին: Եթե դա տեղի ունենա, ապա խոշոր իրադարձություն կդառնա ինչպես ամբողջ Անդրկովկասի, այնպես էլ Մեծ Մերձավոր Արեւելքի տարածաշրջանի համար:

 
 

«ԱԶԳ» ՕՐԱԹԵՐԹ #27, 14-07-2017

Հայկական էկեկտրոնային գրքերի և աուդիոգրքերի ամենամեծ թվային գրադարան

ԱԶԳ-Ը ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ Է ԳՐԱՀՐԱՏԱՐԱԿՉԱԿԱՆ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

ԱԶԴԱԳԻՐ